Naslovna Krajinske vinjete Priče iz prošlosti: Prvi bioskop u Negotinu

Priče iz prošlosti: Prvi bioskop u Negotinu

728
0

Prvi pokretni bioskop u Negotin je stigao 1908. godine, zahvaljujući Todoru Najdanoviću, rodom iz Jasenice, koji je više godina živeo u Americi i Evropi. Uz „živu sliku“ u sam centar grada stigla je i menažerija.

Trg kralja Petra, oko 1934; Fotografija A.V.Polaka; Istorijski arhiv Negotin

Na mestu današnjeg centralnog gradskog parka, preko puta Crkve Svete Trojice, pre 113 godina bili su postavljeni šatori sa bioskopom ali i menažerijom u kojoj su se, kako je ostalo zabeleženo, tada našli lavovi, tigrovi, medvedi i druge životinje. Uz to je bila montirana parna mašina sa ugrađenom dinamom za potrebno svetlo.

To novo čudo u vidu pokretnih slika privuklo je mnogo publike koja je jurila na projekcije sa svih strana a kako beleže hroničari, više ih je interesovalo kako izgleda ta novotarija nego sama sadržina filma.

Prikazivali su se kratkometražni nemi filmovi, uglavnom komični u kojima su glavne uloge tumačili Maks Linder i Moris Leman. Od dugometražnih filmova na repertoaru je bilo i ostvarenje „Bitka kod Port Artura (1904-1905)“ o pomorskoj bitki kojom je počeo Rusko-japanski rat.

Najdanovićev bioskop sa menažerijom zadržao se u Negotinu desetak dana, a onda nastavio put ka Zaječaru i drugim gradovima u Srbiji.

Hotel „Pariz“, oko 1930; Istorijski arhiv Negotin

Godinu dana kasnije, 1909. u našem gradu počeo je da radi drugi putujući bioskop u kafani „Bulevar“.  Stigao je iz Beograda sa saračem Vlastimirom Petrovićem. Posle nekoliko dana prikazivanja desio se požar u bioskopu kada se od karabitne lampe zapalila filmska traka. Zbog ovog događaja ali i sve lošije bioskopske slike, opalo je interesovanje i poseta, pa je Petrović sa svojim pokretnim bioskopom ubrzo napustio Negotin.

Ostalo je zabeleženo da je prvu stalnu bioskopsku aparaturu sa električnim osvetljenjem imao Hotel „Grand“ hotelijera Blagoja Pacića 1910. ili 1911. godine. Filmske projekcije imali su i negotinski hoteli „Beograd“ i „Pariz“.

Za vreme okupacije, od 1915. do 1918. godine, bioskop nije radio, a aktivnosti na polju kinematografije obnovljene su po završetku Prvog svetskog rata, pa su se filmovi u Negotinu u bioskopima ugostiteljskih objekata prikazivali sve do 1924. godine.

Nekadašnji Bioskop „Krajina“

Negotinski časovničar Stanoje Jovičić zvanično je osnivač prvog pravog negotinskog bioskopa „Pobeda“ koji je počeo da radi 1930, dok je osam godina kasnije otvoren i bioskop „Krajina“ u današnjoj Knez Mihailovoj ulici.  Ova dva bioskopa funkcionisala su u Negotinu do početka Drugog svetskog rata.

Posle oslobođenja ostao je da radi samo bioskop „Krajina“, koji je u nekoliko navrata imao prekide, pa i višegodišnje pauze u radu.